Rüyada Merdiven basamakları görmek

Rüyada merdiven basamakları görmek, yücelmenin sebeplerine, dünya ve ahirete yönelmenin vesilelerine delalet eder. Nablusî de bu rüyayı aynı şekilde, kişiyi yükseklere taşıyacak sebeplere ve her iki cihana yönelme vasıtalarına alamet saymıştır. Denilmiştir ki merdiven salih amellerdir; birinci basamak namaz, ikincisi oruç, üçüncüsü zekât, dördüncüsü sadaka, beşincisi hac, altıncısı cihad, yedincisi ise Kur'ân-ı Kerim okumaktır.

Merdiven basamakları kimi zaman mühlet vermeye, hileye ve derece derece bir şeye yaklaşmaya işaret eder. Bazı yorumlara göre yolcunun duraklarına ve konaklayacağı menzillere delalet eder. Bazan da merdiven basamağı, evin hizmetçisine, ev sahibinin kölesine ve kâtibine yorumlanır. Bir kimse bilinmeyen bir merdivenin basamaklarına çıkıp sonuna ulaştığını görse ve kendisi de hasta olsa, ölümüne işarettir. Yüksek bir çardağın en tepesine çıkan kimse, Cennetin en yüksek mertebesine erişir. O yüksek noktaya çıkamadan biraz aşağıda durdurulan kimse ise, ölümünden sonra Cennetin yüksek derecelerine ulaşmaktan alıkonulur.

Rüyada basamaklardan aşağı indiğini gören kimse yolcu ise seferden döner; reis ise makamından azledilir; süvari ise yaya kalır. Dertli ve hastalıklı bir hanımı varsa, hanımının vefatıyla ondan ayrılır. Rüyayı gören hasta olup da merdivenden indiği yer bilinen bir yer, ailesinin yanı, yahut çok saman ve arpa bulunan, dünya malına delalet eden bir yer ise hastalığından şifa bulur. Buna karşılık merdivenden tanımadığı bir yere, önceden tanıdığı ölmüş bir kavmin üzerine, içinde aslan ve yırtıcı hayvanlar bulunan bir çukura, kuyuya, kendisini gagalayacak bir kuşun yanına, bağlı bir gemiye ya da hörgüçlü bir devenin üzerine indiğini görse, basamaklar onun ömrünün günleri sayılır ve indiği miktar eceli ile ölümüne delalet eder. Rüya sahibi uyanıkken hasta değilse isyankâr yahut kâfir olur. İndiği yer cami, sulak, yeşillik ve güzel kokulu, yıkanmak gibi güzel şeylerin bulunduğu bir yerse, o kimse Müslümanlığa sarılıp tevbe ve istiğfar ederek bulunduğu halden döner. İndiği yer bunların zıddı olup korkutucu, büyük ateş, muzır hayvanlar, yılanlar ve helak edici büyük şeylerle dolu ise, derece derece helake yaklaştığına işarettir.

Basamakların yapıldığı maddeye göre tabir de değişir. Merdiven basamakları kerpiçten ise rüya güzeldir ve hayırlı amellerde yükselmeye delalet eder. Kiremit ve tuğla gibi şeylerden olursa bunun zıddı ile tabir edilir; bunda hayır yoktur. Çamur ve balçıktan olan merdiven ayakları, vali ve daha yüksek makamdaki kimseler için din ile beraber izzet ve kudrete, tüccar için din ile beraber ticarete delalet eder. Taştan olan basamaklar kalp katılığı ile birlikte yüksekliğe, ağaçtan olanlar ise nifak ve riya ile birlikte yine yüksekliğe işarettir; zira insan basamakları çıka çıka yükseklere ulaşır. Altından basamaklar görmek devlet, servet ve bolluğa; gümüşten olanlar her basamağın adedince hizmetçi yahut cariyeye; bakır veya tunçtan olanlar da dünya metaına nail olmaya delalet eder.

Merdiven basamaklarına çıkan kimse, kendisiyle yükseleceği kadar anlayış ve zekâya sahip olur. Bazı yorumculara göre merdiven basamağı ibadet eden zahid bir kimsedir; böyle bir kimseye yaklaştığını gören kişi yüksekliğe ve ibadete nail olur. Vali için her basamak velayettir. Rüyada sayarak merdivenleri çıktığını görmek, basamakların sayısı kadar ömür sürmeye işarettir. Beş basamak beş vakit namaz ile tabir olunur; bu sebeple basamaklarda görülen kusur ve noksanlık, namazda meydana gelen noksanlığa delalet eder. Yavaş yavaş ve temkin ile basamakları çıkmak da Cennetteki dereceye işaret eder. Merdiven basamakları üzerinde oturduğunu görmek nimet, izzet ve devlete delalet eder. Basamakların birdenbire üzerine varmak, rüya sahibinin uğrayacağı tehlikeye ve gördüğü miktarınca müşkülat ile kolaylıklara işarettir. Yapılmış basamaklar işlerin kolaylığına; ağaçtan yapılmış merdiven basamakları ise bazan işte sebata ve saklamayı arzu ettiği bir şeyi gizlemeye delalet eder.

Rüyada merdiven basamaklarını görmek, kişinin yücelmesine vesile olacak sebeplere, dünya ve ahirete yönelme yollarına delalet eder. Basamaklar kimi zaman mühlet ve süre vermeye, hileye ve bir şeye derece derece yaklaşmaya; kimi zaman da yolcunun duraklarına veya konaklayacağı yerlere işaret eder. Bazı yorumlarda merdiven basamağı, evin hizmetçisine, ev sahibinin kölesine ya da kâtibine delalet eder. Merdivenin basamaklarını hayırlı ameller olarak yorumlayanlar da vardır: birincisi namaz, ikincisi oruç, üçüncüsü zekât, dördüncüsü sadaka, beşincisi hac, altıncısı cihad ve yedincisi Kur'an'dır.

Basamaklardan yukarı çıktığını gören kimse, azar azar erişeceği yüksekliğe ve Cennetteki dereceye nail olur. Sayarak merdiven basamaklarını çıktığını gören kişi, o basamakların sayısı kadar ömür sürer. Beş basamak, beş vakit namaza işarettir. Basamaklarda görülen kusur ve noksanlık da namazda meydana gelen noksanlığa yorumlanır. Bilinmeyen bir basamağa çıktığını gören kimse, sonuna varmış ve kendisi de hasta ise ölür. Yüksek bir çardağın en tepesine çıktığını gören kişi Cennetin en yüksek derecesine ulaşır; ancak yüksek yerine çıkmadan biraz aşağıda durdurulduğunu görürse, ölümden sonra Cennetin yüksek derecelerine çıkmaktan alıkonulur.

Merdiven basamaklarından indiğini gören kimse yolcu ise yolculuktan döner; reis ise reislikten ve işinden alınır; süvari ise yaya yürür. Dertli ve hastalıklı bir hanımı varsa, hanımının ölmesiyle ondan ayrılır. Rüyayı gören hasta ise ve indiği yer bilinen bir yer, ailesinin yanı ya da saman ve arpa gibi dünya mallarına delalet eden bir yer olursa, hastalığından şifa bulur. Buna karşılık tanımadığı bir yere, önceden tanıdığı ölmüş bir kavmin üzerine, içinde aslan ve yırtıcı hayvanlar bulunan bir çukura, kuyuya, kendisini gagalayacak bir kuşun yanına, bağlı bir gemiye veya hörgüçlü bir deve üzerine inerse; bu durumda basamaklar ömrünün günleridir ve indiği miktar onun ecelidir. Rüyayı gören uyanıkken hasta değilse isyankâr ya da kâfir olur. İndiği yer cami, sulak, yeşillik, güzel kokulu ve yıkanmak gibi güzel şeylerin bulunduğu bir yer ise, kişi Müslümanlığa sarılıp tövbe ve istiğfar ederek bulunduğu halden döner. İndiği yer bunların zıddı, yani korkutucu ateş, muzır hayvanlar, yılanlar ve helak edici şeylerle dolu bir yer olursa, kişinin derece derece helake yaklaşmasına delalet eder.

Basamakların yapıldığı madde de tabirde önemlidir. Basamaklar kerpiçten olursa rüya güzeldir; kiremit ve tuğla gibi şeylerden olursa rüya çirkindir. Balçık ve kerpiçten olan basamaklar hayırlı amellerde yükselmeye delalet eder; kiremitten olanda ise hayır yoktur. Çamur ve balçıktan olan merdiven ayakları, vali için din ile beraber yükseklik ve izzet; tüccar için din ile beraber ticarettir. Basamaklar taştan olursa kalp katılığı ile beraber yükseklik; ağaçtan olursa nifak ve riya ile beraber yükseklik ifade eder. Altından olursa rüya sahibi devlete, servete ve bolluğa nail olur. Gümüşten olursa her basamak adedince cariyelere nail olur. Bakırdan veya tunçtan olursa dünya malına nail olur.

Merdiven basamaklarına çıktığını gören kimse, kendisiyle yükseleceği kadar anlayış ve zekâya sahip olur. Bazı yorumculara göre merdiven basamağı ibadet eden zahid bir kimsedir; böyle bir kimseye yaklaştığını gören kişi yüksekliğe ve ibadete nail olur. Vali için her basamak bir velayettir. Basamakların birdenbire üzerine varmak, rüya sahibinin uğrayacağı tehlikeye ve rüyada görüldüğü miktarınca müşkülat veya kolaylıklara işarettir. Yapılmış basamaklar işlerin kolaylığına; ağaçtan yapılmış basamaklar ise işte sebata ve gizlenmek istenen bir şeyi gizlemeye delalet eder.